«Պրակտիկ պանրագործություն» թեմայով դասընթաց Լոռու մարզում

Ս. թ. նոյեմբերի 23-26-ին, «Հմտությունների և գիտելիքի զարգացում» պիլոտային ծրագրի շրջանակներում ՌԶԳ ՀԿ-ի գործընկեր Հայաստանի պանրագործների միության կողմից Լոռու մարզում իրականացվեց «Պրակտիկ պանրագործություն» թեմայով դասընթաց:

4-օրյա դասընթացի շրջանակներում մասնակիցները անհրաժեշտ տեսական գիտելիք ձեռք բերեցին պանրի արտադրության ընդհանուր տեխնոլոգիական գործընթացի, մշակման բոլոր բաղադրիչների վերաբերյալ:

Տեսական դասերին զուգահեռ մասնակիցները խմբային այցեր կատարեցին «Վիգեն Գրիգորյան» Ա/Ձ և «Գրանդ Միլք» պանրի գործարաններ: Այն հնարավորություն տվեց իրական աշխատանքային պայմաններում էլ ավելի ամրապնդել կարողությունները կաթի ընդունումից մինչև պանրի պատրաստման և համտեսման գործընթաց:

Արդյունքում, մասնակիցները հնարավորություն ունեցան մասնագիտանալու պանրի արտադրական տեխնոլոգիայում, և ինչպես նաև սեփական գործ սկսելու հարցում` կիրառելով պանրի արտադրության ոլորտում ձեռք բերված գիտելիքն ու հմտությունները:

Պիլոտային ծրագիրն իրականացվում է «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» (ՌԶԳ) ՀԿ-ի կողմից RECONOMY-ի շրջանակներում, որը HELVETAS Swiss Intercooperation-ի կողմից իրականացվող Sida-ի տարածաշրջանային ներառական և կանաչ տնտեսական զարգացման ծրագիրն է:

«Արդի մոտեցումներն անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում» թեմայով դասընթաց

24-25.11.2021թթ Սյունիքի Անասնաշուկայում «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» ՀԿ-ի կողմից իրականացվող «Անասնապահության զարգացում Հայաստանի հարավում» ծրագրի շրջանակներում տեղի ունեցավ  COVID-19-ի դեմ պայքարում անասնաբույժների վերապատրաստման դասընթաց «Արդի մոտեցումներն անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում» թեմայով: Դասընթացը երկօրյա էր, որը վարում էր հրավիրյալ մասնագետ Օլեգ Շչերբակովը:

Դասընթացին մասնակցել է 24 անասնաբույժ՝ առաջին օրվա մասնակիցները Սյունիքի մարզի անասնաբույժներն էին՝ Գորիսի և Սիսիանի տարածաշրջաններից, իսկ երկրորդ օրվա մասնակիցները՝ Վայոց ձորի մարզի և Կապանի տարածաշրջանի անասնաբույժները:

Դասընթացի նպատակն էր մարզային մասնագետներին ներկայացնել անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում կատարվող ախտորոշիչ հետազոտությունների արդի մեթոդները և  ընթացակարգերը, որի արդյունքում ձեռքբերված նոր գիտելիքներով անասնաբույժները կկարողանան ճիշտ և արագ ախտորոշել ԽԵԿ-երի մոտ առկա պարազիտային հիվանդությունները, որոնց մի մասը զոոնոզ հիվանդությունների շարքից են:

Դասընթացը կատարվել է գործնական պայմաններում՝ ԽԵԿ-երից նմուշառումների կարգի ներկայացմամբ, վերցված նմուշների պատրաստումով և մանրադիտակի տակ դրանց զննումով:

 

Մեծ ընտանիքի բոլոր անդամների ջանքերի շնորհիվ միասնական նպատակը իրատեսական դարձավ

Վայոց Ձոր մարզի Ելփին գյուղական բնակավայրը ոչնչով չէր տարբերվի մարզի և Հայաստանի այլ բնակավայրերից, եթե այստեղ հիմնված չլիներ պանրի արտադրության յուրօրինակ արտադրամաս:

«Երփին» գյուղատնտեսական կոոպերատիվը, որը շուկայում ներկայանում է «ԱրտՉիզ» ապրանքանիշի ներքո, պանրի արտադրությունը սկսել է 2016թ.-ին՝ 3 աշխատակցի ներգրավմամբ: Կոոպերատիվի հիմնադիրներից՝ Արթուր Նազարյանը, ստանձնել է պանրի արտադրամասի գործունեության ղեկավարումը, իսկ կոոպերատիվի մնացած անդամները ներգրավված են ինչպես կաթի արտադրության, այնպես էլ վերամշակման և արտադրանքի իրացման գործընթացներում: Տարիների ընթացքում աշխատողների թիվն ավելացել է հասնելով տասի։ Միաժամանակ արտադրամասը նաև կաթ է մթերում տարածաշրջանի ֆերմերներից և հանդիսանում է եկամտի կայուն աղբյուր շուրջ 35 գյուղացիական տնտեսության համար:

«Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» ՀԿ-ի կողմից իրականացվող «Անասնապահության զարգացում Հայաստանի հարավում» ծրագրի աջակցությամբ կոոպերատիվի աշխատակիցները մասնակցել են մի շարք մասնագիտական վերապատրաստումների, բարելավել են իրենց գիտելիքները կաթի արտադրության և վերամշակման ոլորտում, ստացել են անհրաժեշտ մասնագիտական խորհրդատվություն և ձեռք բերված հմտություններն ու գիտելիքը ներդրել աշխատանքի մեջ։ Ծրագրի աջակցությամբ վերջին տարիներին իրականացվել է նաև արտադրամասի վերակառուցում՝ համապատասխանեցնելով սննդամթերքի արտադրության միջազգային ստանդարտներին և ավելացնելով արտադրական հզորությունները: Արդյունքում բարելավվել է արտադրանքի որակը, հիմք է դրվել նոր արտադրատեսակների արտադրությանը և շուկայահանմանը:

«Մեծ ընտանիքի բոլոր անդամների ջանքերի համատեղմամբ միասնական նպատակը՝ ավելի մեծ ճանաչման և սպառման հասնելը, շատ ավելի իրատեսական է դառնում: Մեր կայուն զարգացման և ձեռքբերումների գրավականն է հետևողական գործելակերպը և շարունակական ներդրումները` հզորությունների ընդլայնման, կաթի մթերման, արտադրական, շուկայահանման գործընթացների բարելավման ուղղությամբ: Երբ դեռ նոր էինք հիմնադրել կոոպերատիվը արտադրում էինք միայն ավանդական պանրի տեսակներ՝ լոռի, չանախ, անգամ չէինք էլ մտածում, որ կարելի է սկսել զբաղվել նաև բարձրարժեք պանիրների արտադրությամբ։ «Անասնապահության զարգացումը Հայաստանի հարավում» և մի շարք այլ ծրագրերի հետ համագործակցության շնորհիվ, սկսեցինք արտադրել  նաև բարձրարժեք պանիրներ»,- նշում է Արթուր Նազարյանը։

Արդեն 2017թ-ին արտադրվել և փորձնական վաճառքի են հանվել պարմեզան և գաուդա տեսակի պանիրները և նկատվող պահանջարկից ելնելով դրանց արտադրական ծավալները տարեցտարի ավելանում են: Այսօր կոոպերատիվն արտադրում է 14 տեսակի պանիր և շուկայահանում է ոչ միայն Հայաստանում, այլ նաև Ռուսաստանի Դաշնությունում ու ԱՄՆ-ում։

Ամփոփելով` Արթուր Նազարյանն ասում է,-«Մեր աշխատանքի արդյունքում Ելփինի և հարակից բնակավայրերի բազմաթիվ ընտանիքներ արդեն վստահ քայլեր են անում անասնապահության զարգացման ուղղությամբ՝ հավատալով, որ ապագայում խնդիր չեն ունենա կաթի իրացման հետ կապված: Արտադրության զարգացման պլաններն այսքանով չեն սահմանափակվում, այլ նախատեսում ենք ավելացնել արտադրանքի ծավալներն ու ընկերության տեսականին ներկայացնող վաճառակետերի քանակը, սկսել նոր կաթնաթթվային ապրանքատեսակների արտադրություն (մածուն, թան, թթվասեր)»։

Հաջողված համագործակցություն և փոխադարձ վստահություն

Առաջատար ֆերմեր Արթուր Բեկչյանն իր մեծ ընտանիքի հետ բնակվում և անասնապահական գործունեություն է ծավալում Լոռու մարզի Մարգահովիտ համայնքում: Մասնագիտությամբ շինարար Արթուրը նախկինում մեկնում էր արտագնա աշխատանքի, սակայն վերջին մի քանի տարիների ընթացքում  վերադարձել է հայրենիք և զբաղվել է անասնապահությամբ:

2017թ-ին վերադառնալով Հայաստան, Արթուրը որոշեց գրանցվել որպես անհատ ձեռներեց և սկսեց զբաղվել կենդանիների առքուվաճառքով: Ծանոթանալով «Անասնապահության զարգացում Հայաստանում՝ հարավ-հյուսիս» ծրագրի համագործակցության պայմաններին նա միացել է ծրագրին:

Ծրագրին միանալու արդյունքում հաջողվել է բարելավել կենդանիների խնամքի պայմանները, ձեռք բերել կերաբաշխիչ, որը հնարավորություն է տալու կենդանիների թաց ու չոր կերերը վերածել միասեռ զանգվածի և ավելի արդյունավետ կազմակերպել կենդանիների կերակրումը: Ծրագրի կողմից հիմնված նոր անասնաբուժական կետից ֆերմերը ստանում է նաև անհրաժեշտ դեղորայք և խորհրդատվություն, ինչի արդյունքում, անցյալի հետ համեմատած, բարելավվել է նաև անասնաբուժական ծառայությունների մատուցման որակը:

Ծրագրի տեխնիկական աջակցության արդյունքում ֆերմերը նաև որոշակի շտկման քայլեր է ձեռնարկել բնապահպանական և բնական ռեսուրսների խնայման ուղղությամբ. արդեն իսկ արեվային ջրատաքացուցիչ է տեղադրվել՝ էլեկտրաէներգիայի խնայման նպատակով:Ծրագրի միջամտությամբ նաև կառուցվել է հյութալի պահածոյացվող կերերի (սիլոս) պատրաստման համար նախատեսված գետնափոր բետոնապատ տարողություններ, որոնք հնարավորթյուն են տալիս վեգետացիոն ժամանակահատվածում հյութալի պահածոյացվող կերերի (սիլոս) պատրաստում իրականացնել, ինչն էլ օգտագործվում է ձմեռային-մսուրային ժամանակահատվածում կենդանիների կերակրումը հյութալի կերերով կազմակերպելու համար:

«Ծրագիրն իմ ընտանիքին ու գործունեությանը մեծ նվաճում է բերել: Աշխատասիրությունը, հայրենասիրությունը և նվիրվածությունը միասին տվել են դրական արդյունք: Իմ ապագա պլանները կապված են մսի արտադրության հետ, նաև ծրագրել եմ կազմակերպել կենդանիների բաց պահվածք: Համագործակցելու եմ Վանաձորի սպանդանոցի հետ՝ սննդի անվտանգության կանոններին համապատասխան՝ մսամթերքի արտադրության պատշաճ գործունեություն ծավալելու նպատակով՚ – նշում է ֆերմերը 

«Հմտությունների և գիտելիքի զարգացում» պիլոտային ծրագրի գործընկերների հանդիպում-քննարկում

2021թ. նոյեմբերի 12-13-ին տեղի ունեցավ «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» ՀԿ-ի կողմից իրականացվող «Հմտությունների և գիտելիքի զարգացում» պիլոտային ծրագրի գործընկերների հանդիպումը`ծրագրի գործընկեր կառույցների՝ Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանի, ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարության Միասնական սոցիալական ծառայության, Հայ լեռնագնացների միության, Հայաստանի պանրագործների միության, Տուրիզմի հայկական ֆեդերացիայի և Լինքս Թեքնոլջիսի ներկայացուցիչների մասնակցությամբ:

«Հմտությունների և գիտելիքի զարգացում» պիլոտային ծրագիրն իրականացվում է «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» (ՌԶԳ) ՀԿ-ի կողմից #RECONOMY-ի շրջանակներում, որը HELVETAS Swiss Intercooperation-ի կողմից իրականացվող Sida-ի տարածաշրջանային ներառական և կանաչ տնտեսական զարգացման ծրագիրն է: Վերջինիս նպատակն է աջակցել գործազուրկ կանանց և երիտասարդներին, ինչպես նաև խոցելի խմբերի այլ ներկայացուցիչներին բարելավելու իրենց (ինքնա)զբաղվածությունը՝ բարձրացնելով հմտություններ և գիտելիք մատուցող կազմակերպությունների և գործատուների կարողությունները և մոտիվացիան՝ համագործակցելու, մշակելու և առաջարկելու տուրիզմի/հյուրընկալության և գյուղատնտեսության/ագրոբիզնեսի ոլորտներում բարելավված և աշխատաշուկայի կարիքներին համապատասխան ոչ ֆորմալ դասընթացներ:

 

Հանդիպման ընթացքում յուրաքանչյուր գործընկեր ներկայացրեց համագործակցության ընթացքում կատարած աշխատանքները, COVID-19 համաճարակի հետևանքով առաջացած մարտահրավերներն ու դրանց լուծման մեխանիզմները: Ներկայացվեց նաև   առաջիկայում սպասվող գործողություններն ու միջոցառումները, ինչը հնարավորություն տվեց քննարկել յուրաքանչյուր ոլորտի խնդիրները, բացերը և արդյունավետ համագործակցության եզրերը:

 

Հանդիպումը նշանավորվեց նաև նոր գործընկերների հետ փոխըմբռնման հուշագրերի ստորագրմամբ:

 

Երկօրյա հանդիպման արդյունքում ծրագրի գործընկերները հանդես եկան երկարաժամկետ առաջարկություններով, ինչպես նաև քննարկվեց հետագա գործունեության ճանապարհային քարտեզը: