Շրջայց Շիրակում. հանդիպումներ ծրագրի շահառուների հետ

2021թ նոյեմբերի 30-ին Շիրակի մարզ այցի շրջանակներում ՀՀ Էկոնոմիկայի փոխնախարար Տիգրան Գաբրիելյանը «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» (ՌԶԳ) ՀԿ-ի ներկայացուցիչների հետ շրջել է Շիրակի մարզում՝ ծանոթանալով ՌԶԳ ՀԿ-ի կողմից իրականացրած «Անասնապահության զարգացում Հայաստանում՝ հարավ – հյուսիս» ծրագրի շրջանակներում կատարած աշխատանքներին:

Այցելել են Արփի համայնքի ամենախոշոր կաթ վերամշակող գործարան՝ «Ոսկե Սեր» ՍՊԸ, Աշոցք համայնքի անասնաբուժական կետ, Սարապատ խոշորացված համայնքի Թորոսգյուղ բնակավայր, Ազատան համայնքի առաջատար ֆերմա, որտեղ ՌԶԳ ՀԿ֊ի ֆինանսավորմամբ կատարվել են բազմաթիվ ծրագրեր:

Այցելությունների ընթացքում հանդիպել են սեփականատեր-շահառուներին, համայնքի ղեկավարներին, ինչպես նաև անասնաբույժերի և ֆերմերների: Քննարկվել են առկա խնդիրներն ու հնարավորությունները, կատարած աշխատանքները, դրանց վիճակն ու արդյունավետությունը: Ներկայացվել է նաև 2021 նոյեմբերին մեկնարկած «Անասնապահության զարգացում Հայաստանում՝ հարավ – հյուսիս 2» ծրագիրը:

Շվեյցարիան մեկնարկել է 7’130,000 CHF բարեփոխումների ծրագիրը՝ ուղղված Հայաստանում գյուղատնտեսության մասնագիտական կրթության համակարգի արդիականացմանը

2021 թվականի դեկտեմբերի 3-ին Շվեյցարիան նախաձեռնել է երկարաժամկետ զարգացման նախագիծ, որի նպատակն է աջակցել Հայաստանին՝ ուղղված գյուղատնտեսության մեջ մասնագիտական կրթության համակարգի արդիականացմանը: Ծրագիրն հաստատվել է 7’130,000 CHF ընդհանուր բյուջեյով՝ «Շվեյցարիայի Զարգացման Գործակալության» կողմից:
Ծրագիրը կիրականացվի հարավում՝ Սյունիքի և Վայոց ձորի և մի շարք հյուսիսային մարզերում։ Իրականացման փուլը կտևի առնվազն 8 տարի` 9 ամիս նախապատրաստական փուլով:
Բարեփոխումը կիրականացնեն շվեյցարական HEKS կազմակերպությունը, հայկական ՌԶԳ ՀԿ-ն, ինչպես նաև Գերմանիայի միջազգային համագործակցության ընկերությունը (ԳՄՀԸ) ՝ Հայաստանի կառավարության ընդհանուր համակարգմամբ:
Ծրագրի նպատակն է բարելավել գյուղական բնակավայրերում ապրող երիտասարդների զբաղվածության հնարավորությունները՝ մի շարք մասնագիտությունների տեսական գիտելիքները գործնական ուսուցման հետ համատեղելու միջոցով: Բարեփոխումների մաս է կազմում մասնագիտական կրթության քոլեջներում տեսական գիտելիքներ ստանալու հետ մեկտեղ տեղական ընկերություններում և ֆերմերային տնտեսություններում հմտությունները կատարելագործելու հնարավորություն ուսանողների համար: Նրանց ուսումնական ուղին կամփոփվի պետական դիպլոմով։
Ծրագրի ազդեցությունն ու արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով Շվեյցարիան համագործակցում է գործընկերների լայն շրջանակի հետ՝ Հայաստանի կառավարության, միջազգային կազմակերպությունների, պետական և մասնավոր հատվածների և ակադեմիական հաստատությունների հետ: Ֆինանսավորող մյուս գործընկերներն են ԳԴՀ տնտեսական համագործակցության և զարգացման դաշնային նախարարությունը (BMZ), Ավստրիական զարգացման գործակալությունը, Իզմիրիլյան հիմնադրամը և որոշ մասնավոր ընկերություններ Հայաստանում: Այս ներդրումներից որոշները ենթակա են վերջնական հաստատման:

«Պրակտիկ պանրագործություն» թեմայով դասընթաց Լոռու մարզում

Ս. թ. նոյեմբերի 23-26-ին, «Հմտությունների և գիտելիքի զարգացում» պիլոտային ծրագրի շրջանակներում ՌԶԳ ՀԿ-ի գործընկեր Հայաստանի պանրագործների միության կողմից Լոռու մարզում իրականացվեց «Պրակտիկ պանրագործություն» թեմայով դասընթաց:

4-օրյա դասընթացի շրջանակներում մասնակիցները անհրաժեշտ տեսական գիտելիք ձեռք բերեցին պանրի արտադրության ընդհանուր տեխնոլոգիական գործընթացի, մշակման բոլոր բաղադրիչների վերաբերյալ:

Տեսական դասերին զուգահեռ մասնակիցները խմբային այցեր կատարեցին «Վիգեն Գրիգորյան» Ա/Ձ և «Գրանդ Միլք» պանրի գործարաններ: Այն հնարավորություն տվեց իրական աշխատանքային պայմաններում էլ ավելի ամրապնդել կարողությունները կաթի ընդունումից մինչև պանրի պատրաստման և համտեսման գործընթաց:

Արդյունքում, մասնակիցները հնարավորություն ունեցան մասնագիտանալու պանրի արտադրական տեխնոլոգիայում, և ինչպես նաև սեփական գործ սկսելու հարցում` կիրառելով պանրի արտադրության ոլորտում ձեռք բերված գիտելիքն ու հմտությունները:

Պիլոտային ծրագիրն իրականացվում է «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» (ՌԶԳ) ՀԿ-ի կողմից RECONOMY-ի շրջանակներում, որը HELVETAS Swiss Intercooperation-ի կողմից իրականացվող Sida-ի տարածաշրջանային ներառական և կանաչ տնտեսական զարգացման ծրագիրն է:

«Արդի մոտեցումներն անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում» թեմայով դասընթաց

24-25.11.2021թթ Սյունիքի Անասնաշուկայում «Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» ՀԿ-ի կողմից իրականացվող «Անասնապահության զարգացում Հայաստանի հարավում» ծրագրի շրջանակներում տեղի ունեցավ  COVID-19-ի դեմ պայքարում անասնաբույժների վերապատրաստման դասընթաց «Արդի մոտեցումներն անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում» թեմայով: Դասընթացը երկօրյա էր, որը վարում էր հրավիրյալ մասնագետ Օլեգ Շչերբակովը:

Դասընթացին մասնակցել է 24 անասնաբույժ՝ առաջին օրվա մասնակիցները Սյունիքի մարզի անասնաբույժներն էին՝ Գորիսի և Սիսիանի տարածաշրջաններից, իսկ երկրորդ օրվա մասնակիցները՝ Վայոց ձորի մարզի և Կապանի տարածաշրջանի անասնաբույժները:

Դասընթացի նպատակն էր մարզային մասնագետներին ներկայացնել անասնաբուժական մակաբուծաբանության շրջանակներում կատարվող ախտորոշիչ հետազոտությունների արդի մեթոդները և  ընթացակարգերը, որի արդյունքում ձեռքբերված նոր գիտելիքներով անասնաբույժները կկարողանան ճիշտ և արագ ախտորոշել ԽԵԿ-երի մոտ առկա պարազիտային հիվանդությունները, որոնց մի մասը զոոնոզ հիվանդությունների շարքից են:

Դասընթացը կատարվել է գործնական պայմաններում՝ ԽԵԿ-երից նմուշառումների կարգի ներկայացմամբ, վերցված նմուշների պատրաստումով և մանրադիտակի տակ դրանց զննումով:

 

Մեծ ընտանիքի բոլոր անդամների ջանքերի շնորհիվ միասնական նպատակը իրատեսական դարձավ

Վայոց Ձոր մարզի Ելփին գյուղական բնակավայրը ոչնչով չէր տարբերվի մարզի և Հայաստանի այլ բնակավայրերից, եթե այստեղ հիմնված չլիներ պանրի արտադրության յուրօրինակ արտադրամաս:

«Երփին» գյուղատնտեսական կոոպերատիվը, որը շուկայում ներկայանում է «ԱրտՉիզ» ապրանքանիշի ներքո, պանրի արտադրությունը սկսել է 2016թ.-ին՝ 3 աշխատակցի ներգրավմամբ: Կոոպերատիվի հիմնադիրներից՝ Արթուր Նազարյանը, ստանձնել է պանրի արտադրամասի գործունեության ղեկավարումը, իսկ կոոպերատիվի մնացած անդամները ներգրավված են ինչպես կաթի արտադրության, այնպես էլ վերամշակման և արտադրանքի իրացման գործընթացներում: Տարիների ընթացքում աշխատողների թիվն ավելացել է հասնելով տասի։ Միաժամանակ արտադրամասը նաև կաթ է մթերում տարածաշրջանի ֆերմերներից և հանդիսանում է եկամտի կայուն աղբյուր շուրջ 35 գյուղացիական տնտեսության համար:

«Ռազմավարական զարգացման գործակալություն» ՀԿ-ի կողմից իրականացվող «Անասնապահության զարգացում Հայաստանի հարավում» ծրագրի աջակցությամբ կոոպերատիվի աշխատակիցները մասնակցել են մի շարք մասնագիտական վերապատրաստումների, բարելավել են իրենց գիտելիքները կաթի արտադրության և վերամշակման ոլորտում, ստացել են անհրաժեշտ մասնագիտական խորհրդատվություն և ձեռք բերված հմտություններն ու գիտելիքը ներդրել աշխատանքի մեջ։ Ծրագրի աջակցությամբ վերջին տարիներին իրականացվել է նաև արտադրամասի վերակառուցում՝ համապատասխանեցնելով սննդամթերքի արտադրության միջազգային ստանդարտներին և ավելացնելով արտադրական հզորությունները: Արդյունքում բարելավվել է արտադրանքի որակը, հիմք է դրվել նոր արտադրատեսակների արտադրությանը և շուկայահանմանը:

«Մեծ ընտանիքի բոլոր անդամների ջանքերի համատեղմամբ միասնական նպատակը՝ ավելի մեծ ճանաչման և սպառման հասնելը, շատ ավելի իրատեսական է դառնում: Մեր կայուն զարգացման և ձեռքբերումների գրավականն է հետևողական գործելակերպը և շարունակական ներդրումները` հզորությունների ընդլայնման, կաթի մթերման, արտադրական, շուկայահանման գործընթացների բարելավման ուղղությամբ: Երբ դեռ նոր էինք հիմնադրել կոոպերատիվը արտադրում էինք միայն ավանդական պանրի տեսակներ՝ լոռի, չանախ, անգամ չէինք էլ մտածում, որ կարելի է սկսել զբաղվել նաև բարձրարժեք պանիրների արտադրությամբ։ «Անասնապահության զարգացումը Հայաստանի հարավում» և մի շարք այլ ծրագրերի հետ համագործակցության շնորհիվ, սկսեցինք արտադրել  նաև բարձրարժեք պանիրներ»,- նշում է Արթուր Նազարյանը։

Արդեն 2017թ-ին արտադրվել և փորձնական վաճառքի են հանվել պարմեզան և գաուդա տեսակի պանիրները և նկատվող պահանջարկից ելնելով դրանց արտադրական ծավալները տարեցտարի ավելանում են: Այսօր կոոպերատիվն արտադրում է 14 տեսակի պանիր և շուկայահանում է ոչ միայն Հայաստանում, այլ նաև Ռուսաստանի Դաշնությունում ու ԱՄՆ-ում։

Ամփոփելով` Արթուր Նազարյանն ասում է,-«Մեր աշխատանքի արդյունքում Ելփինի և հարակից բնակավայրերի բազմաթիվ ընտանիքներ արդեն վստահ քայլեր են անում անասնապահության զարգացման ուղղությամբ՝ հավատալով, որ ապագայում խնդիր չեն ունենա կաթի իրացման հետ կապված: Արտադրության զարգացման պլաններն այսքանով չեն սահմանափակվում, այլ նախատեսում ենք ավելացնել արտադրանքի ծավալներն ու ընկերության տեսականին ներկայացնող վաճառակետերի քանակը, սկսել նոր կաթնաթթվային ապրանքատեսակների արտադրություն (մածուն, թան, թթվասեր)»։